Leidseplein Amsterdam: Beschrijving van een bekende wijk in de Nederlandse stad
Het Leidseplein is een van de meest bekende en populaire pleinen in Amsterdam, net als het centrale plein dat naar deze stad verwijst. Het gebied is gelegen op ongeveer 15 minuten lopen vanaf Dam Square, waar men het centrum van Amsterdam vindt. De wijk wordt gekenmerkt door zijn unieke combinatie van oude en moderne architectuur, die samenspelen in een levendige stedelijke omgeving.
Geschiedenis
De geschiedenis van Leidseplein begint eind 19e eeuw toen het casino Holland Leidseplein (Amsterdam) gebied werd ontwikkeld door de Amsterdamse gemeente. Tijdens deze periode werden de eerste gebouwen en wegen in het gebied aangelegd, waardoor het een levendige wijk met veel handel en activiteiten werd.
Tegenwoordig herbergt Leidseplein meer dan honderd verschillende winkels, cafés, restaurants en theaters. Daarnaast is het ook het toneel geweest voor diverse politieke demonstraties en protesten op de jaren 1960-1970 toen deze activiteiten vaak plaatsvonden.
Wijken en straten
Het Leidseplein maakt onderdeel uit van verschillende wijken in Amsterdam, waarvan sommige ook bekendstaan als andere pleinen of namen hebben. Hieronder vallen:
- De Utrechtsestraat (oorspronkelijk de Middenweg), een voormalig winkelparadijs dat wordt genoemd naar de provincie Utrecht.
Een deel van het gebied is gesaneerd en heringericht, waaronder:
- De Uithof : Dit wooncomplex werd in 1910 gebouwd als ‘een buurt voor Amsterdamse werkmannen die niet konden betalen aan een woning’. Tijdens het oorlogsvraagstuk van de jaren 1941-1945, kwamen er veel Joden uit dit buurt om.
Opmerking: Terwijl enkele andere wooncomplexen op Leidseplein dezelfde problematische geschiedenis hebben meegemaakt als die van De Uithof. Deze worden ook regelmatig genoemd door historici.
Demografische gegevens
Het aantal inwoners in de wijk kan niet geschat worden, maar we weten dat er meer dan 150 winkels en restaurants zijn in de omgeving. Daarnaast zijn er veel theaters te vinden met een totaal van ca. 500 zitplaatsen.
Volgens bronnen wordt het meeste bevolkingsgroeipotential bewaard voor onderscheiden buurtcommissies en stichtingen, waaronder ‘Stichting Utrechtsestraat’.
Economische situatie
Leidseplein is een van de beroemdste winkelgebieden van Amsterdam. De stad staat in trek bij internationale bezoekers.
De wijk bestaat voornamelijk uit winkels en handelszaken, zoals etsprijzen voor schilderkunst die vroeger door Hollandse kunstenaars werden verkocht aan rijke burgerij op het Leidseplein. Daarnaast zijn er talloze bars en horecagelegenheden te vinden waar gasten terecht kunnen voor een drankje of uit eten.
Tijdens de tweede wereldoorlog werd men in Amsterdam geconfronteerd met o.a., voedsel-tekort, velen moesten ondanks het tekort voor hun landvaadertuin scholen waar ze zelf zouden kweken om niet meer te hoeven lopen naar Duitsland.
Sociologische situatie
De bewoning in de buurt is gemengd met woningen en panden van winkeliers, waaronder ook winkelcentra.
Door oorlogen of crisisperiodes bleek dat onderscheidende buurtscholen (waar men voedsel leerde kweken) de basis waren voor groepssamenstelling in verschillende districtsgebieden op Amsterdam. Onder invloed van een landelijk verband uit 1963 zijn er meerdere buurscholen geopend en is hun status door oorlogen genomen.
De wijk Leidseplein heeft ook als onderwerp gefunctioneerd in diverse boeken, films, speelfilms of documentaires.
Klimaat
Aan de omgeving van Amsterdam ligt een meer landelijk klimaat met regelmatige neerslag gedurende het jaar. Het is echter niet moeilijk om bij verschillende bezoektijden in Amsterdam te ervaren, dat de regen en zon dan eerder ‘te laat’ of ‘vroeg’ opkomt.
Ook wanneer er veel water is gevallen kan men nog steeds met zijn ogen open slapen. Door een sterke neerslag bijvoorbeeld had het niet slecht gestaan als je dat uren geleden al zou hebben gedaan, maar er zullen ook vaak ‘droge dagen’ zijn die wel tot en met in maart, aan de westzijde van Nederland, kunnen optreden.
Afmetingen
Leidseplein telt zo’n 8.000 m² grondoppervlak waarop uiteindelijk onderscheidende gebouwen (zoals winkels) werden opgericht nadat men het landgebied in de periode 1890-1925 had aangevuld.
Volgens bronnen kan je zo’n 1 kilometer rond Leidseplein lopen, vanaf dat punt kun je ook naar andere populairdere locaties gaan en geniet je dus eigenlijk al direct van een ander landschap van Amsterdam.
Toerisme
Het gebied is zeker interessant voor toeristen die het oude Amsterdam willen ervaren. Door de verschillende winkels, restaurants, en bezienswaardigheden zoals theaters kan men veel tijd doorbrengen in deze omgeving.
Tijdens de jaren 1950-1960 was er bijvoorbeeld een boom van boekverkopers die rond de wijk te vinden waren.
Ecologische situatie
In deze woonwijken en winkelgebieden ontbreekt het aan groenvoorzieningen, waardoor men moet afreizen naar naburige buurt voor genieten in tuinen.
Hieronder volgen een paar bezienswaardigheden die om hun geheim te bestuderen kunnen helpen bij het begrijpen van de voorgeschiedenis:
- ‘Grote Markt’ – Eerste winkelcentrum waar men ook boekhandels had.
- ‘Waterloopleinmarkt’: een openluchtbazaar en één van de belangrijkste gebieden in Amsterdam die tevens nog steeds dienst doet als voedingsplek voor de bevolking.
Econometrische situatie
Vanaf 2001 tot nu is er op Leidseplein een grote groei geweest in winkelen en horeca. Zo stond bijvoorbeeld het Café Wimpy (gelegen nabij Rokin) vooral bekend om de vaste klantenkring met onder meer een speciale stoel die men nooit kwam gebruiken.
Daarnaast heeft men door gebiedsuitbreiding van winkels en restaurants kunnen merken dat Amsterdam als internationale topstad steeds meer bezoekers krijgt.
Een van deze stadsfuncties waarvan er ook al sprake was vóór WO II is bijvoorbeeld de aardse werking, wat betekent dat voornamelijk levensondersteuning op basis van tuinbouw plaatsvindt.
